La nevidebla lumo de la vivo
Radio Verda publikigis antaŭ 1 monato en Esperanto Ĉu ne?
Ni ne povas montri ĉi tiun filmeton al vi, ĉar viaj agordoj pri kuketoj ne permesas tion al ni.
Por rigardi kaj re-agordi viajn kuketojn, vizitu la paĝon Kuketoj.
Vi povas daŭre spekti la filmeton ĉe la originala platformo:
Originala paĝo
Spekti filmon ĉe Tubaro ne ŝtelas la spekton de Jutubo. La spekto enkalkuliĝas en ambaŭ Tubaro kaj Jutubo. Mi komprenas.
- 0 Spektoj
- Komentu!
- 0
Via ŝato/malŝato, ankaŭ viaj ĝenro-proponoj por ĉi tiu afiŝo estas konservita nur en Tubaro, ili ne estas sendataj ekster niaj serviloj. Simile, la statistikoj pri la afiŝo (spektoj, ŝatoj, komentoj ktp), ankaŭ aliaj atribuoj, ekzemple ĝenroj, venas de Tubaro mem. Ili neniel estas rilataj al tiuj ĉe la originala platformo. Mi komprenas.
Viaj signaloj pri problemoj rilate ĉi tiun afiŝon estos sendataj nur al la administrantoj de Tubaro. Ĉi tiu funkcio neniel estas rilata al ebla simila eco ĉe la originala platformo de la filmo. Por raporti problemon al la administrantoj de la originala platformo, uzu la raportofunkcion ĉe tiu platformo. Mi komprenas.
Priskribo
Ĉu interesa? Ĉu utila? https://buymeacoffee.com/radioverda.
Koran dankon! ❤️
Imagu, ke vi sidas en ĉambro tiel malluma, ke vi ne povas vidi eĉ vian propran manon. Tamen via korpo ankoraŭ lumas. Ne temas pri ia mistika aŭro. La ĉeloj de ĉiuj vivaĵoj eligas tre malfortan lumon, kiun niaj okuloj ne povas rimarki. Nur aparte sentemaj aparatoj kapablas kapti ĝin.
Sciencistoj nomas la erojn de tiu lumo fotonoj. Kiam niaj ĉeloj prilaboras oksigenon kaj nutraĵojn por produkti energion, okazas multaj kemiaj reakcioj. Dum kelkaj el ili, etaj kvantoj da energio liberiĝas kiel lumo. Sekve homo, muso, arbo kaj eĉ bakterio eligas konstantan sed preskaŭ nevideblan brileton. Tio ne similas al la forta brilo de lampiroj aŭ meduzoj. Ilia lumo estas biologia ilo, videbla en mallumo. La ĉela brileto estas milionoble pli subtila kaj aperas kiel kromprodukto de metabolo.
En 2025 esploristoj en la Universitato de Kalgario metis kvar dormantajn musojn en tute malluman kameron. Per tre sentema, forte malvarmigita kamerao ili registris malfortan musforman lumon. Post la morto de la bestoj la brilo preskaŭ tute malaperis. La bildoj estis okulfrapaj, kvazaŭ la esploristoj fotis la vivon mem.
Tiu fenomeno ne estas nova malkovro. Jam antaŭ jardekoj sciencistoj konstatis, ke vivantaj ĉeloj eligas lumon. Sed la temo ricevis malbonan reputacion, ĉar kelkaj homoj ligis ĝin al aŭroj, homeopatio kaj aliaj nepruvitaj ideoj. Nun pli bonaj aparatoj permesas esplori ĝin multe pli rigore.
La lumo eble povos rakonti ion pri la sano de ĉelo. Kiam planto estas tranĉita, ekzemple, la vundita loko eligas subitan lumimpulson. Infekto, veneno aŭ alia streso ankaŭ povas ŝanĝi la kvanton kaj koloron de la elsendita lumo. Kanceraj ĉeloj havas alian metabolon ol sanaj ĉeloj, kaj kelkaj esploristoj jam trovis diferencojn inter iliaj lumaj signaloj. Iun tagon kuracisto eble povos ekzameni haŭtmakulon sen fortranĉi pecon, simple mezurante ĝian tre malfortan brilon. Sed tiu eblo ankoraŭ estas esplorata kaj ne estas preta por ordinara kuracado.
La plej fascina demando estas, ĉu ĉeloj nur hazarde eligas tiujn fotonojn, aŭ ĉu ili ankaŭ uzas la lumon por komunikiĝi. Iuj eksperimentoj sugestas, ke unu grupo de ĉeloj povas influi alian grupon tra travidebla barilo. Tamen la rezultojn oni ofte malfacile ripetas, do sciencistoj restas singardaj.
Ni do ne bezonas kredi je magiaj aŭroj por admiri la ideon. Ĉiu folio, ĉiu besto kaj ĉiu homo portas silentan brileton. Ni ne povas vidi ĝin, sed ĝi memorigas nin, ke eĉ la plej ordinaraj procezoj de la vivo ankoraŭ kaŝas mirindaĵojn.
