Jocelyn Bell Burnell: Pulsaroj kaj justeco (Esperanto)
Voĉo de Esperantujo publikigis antaŭ 4 monatoj en Esperanto Ĉu ne?
Ni ne povas montri ĉi tiun filmeton al vi, ĉar viaj agordoj pri kuketoj ne permesas tion al ni.
Por rigardi kaj re-agordi viajn kuketojn, vizitu la paĝon Kuketoj.
Vi povas daŭre spekti la filmeton ĉe la originala platformo:
Originala paĝo
Spekti filmon ĉe Tubaro ne ŝtelas la spekton de Jutubo. La spekto enkalkuliĝas en ambaŭ Tubaro kaj Jutubo. Mi komprenas.
- 0 Spektoj
- Komentu!
- 0
Via ŝato/malŝato, ankaŭ viaj ĝenro-proponoj por ĉi tiu afiŝo estas konservita nur en Tubaro, ili ne estas sendataj ekster niaj serviloj. Simile, la statistikoj pri la afiŝo (spektoj, ŝatoj, komentoj ktp), ankaŭ aliaj atribuoj, ekzemple ĝenroj, venas de Tubaro mem. Ili neniel estas rilataj al tiuj ĉe la originala platformo. Mi komprenas.
Viaj signaloj pri problemoj rilate ĉi tiun afiŝon estos sendataj nur al la administrantoj de Tubaro. Ĉi tiu funkcio neniel estas rilata al ebla simila eco ĉe la originala platformo de la filmo. Por raporti problemon al la administrantoj de la originala platformo, uzu la raportofunkcion ĉe tiu platformo. Mi komprenas.
Priskribo
En nia magazino, temas pri la malkovro de pulsaroj kaj la eksterordinara vivo de la sciencistino Jocelyn Bell Burnell.
La mezo de la mil naŭ cent sesdekaj jaroj estis vigla kaj ekscita epoko por la monda astrofiziko. Aparta branĉo de tiu scienco, la radioastronomio, estis rapide evoluanta kaj promesis malkaŝi sekretojn de la kosmo, kiujn neniu tradicia optika teleskopo iam povus vidi. En la fama Universitato de Kembriĝo, en Anglio, troviĝis la Observatorio pri Radioastronomio de Mullard. Tiu loko estis centro de senĉesa scienca esplorado, kie la tagoj kaj noktoj pasis meze de kompleksaj kalkuloj kaj novaj teknologiaj eksperimentoj. Por la tieaj studentoj kaj esploristoj, la laboro estis ne nur intelekta defio, sed ankaŭ fizike tre postula tasko.
En the jaro mil naŭ cent sesdek kvin, juna virino el Nord-Irlando nomata Jocelyn Bell Burnell alvenis al Kembriĝo por komenci siajn doktorigajn studojn. Ŝi ĵus akiris sian bakalaŭran gradon pri fiziko en la Universitato de Glasgovo. En Kembriĝo, ŝi aliĝis al la esplora teamo gvidata de profesoro Antony Hewish. Ŝia unua tasko ne estis sidi malantaŭ skribotablo, de kie ŝi povus nur rigardi la stelojn, sed helpi konstrui la enorman instrumenton, kiu ebligus ŝian sciencan esploradon. Tiu aparato estis la tielnomata Interplaneda Scintila Teleskopo.
La konstruado de ĉi tiu radioteleskopo estis monumenta laboro. Ĝi tute ne similis al la tradiciaj kupolaj observatorioj, kiujn oni kutime imagas. Anstataŭe, ĝi estis grandega antenaro, kiu kovris areon de proksimume unu komo ok hektaroj. La tuta strukturo konsistis el miloj da metalaj stangoj, lignaj fostoj kaj tre kompleksa reto de dratoj kaj kabloj. Fakte, la studentoj kaj laboristoj devis mane tiri kaj konekti proksimume cent naŭdek kilometrojn da kabloj. Jocelyn Bell Burnell mem pasigis monatojn ekstere sur la kampo, ofte en malvarma kaj malseka vetero, uzante martelojn kaj drattondilon por munti la aparaton. Ŝi poste memoris, ke tiu laboro helpis al ŝi senti sin fizike forta kaj profunde konektita al la maŝino, kiun ŝi mane kreis.
Kiam la teleskopo estis finfine preta en la somero de la jaro mil naŭ cent sesdek sep, ĝi komencis produkti nekredeblan kvanton da datumoj. Ĉar en tiu epoko komputiloj ankoraŭ ne kapablis stoki kaj analizi tiajn amasojn da informoj, la datumoj estis registritaj sur longaj paperaj ruloj per inkaj skribiloj. Ĉiutage, la teleskopo generis proksimume dudek naŭ metrojn da paperaj diagramoj. Estis la tasko de Jocelyn Bell Burnell mane analizi ĉiun centimetron de ĉi tiu papero, serĉante la spurojn de tre malproksimaj kaj helaj galaksioj nomataj kvazaroj. Ŝi devis fari tion per siaj propraj okuloj, tagon post tago, analizante la zigzagajn liniojn, kiujn la inko lasis sur the papero.
La laboro serĉi kvazarojn postulis eksterordinaran paciencon kaj akran vidkapablon. Dum monatoj, Jocelyn Bell Burnell ekzamenis kilometrojn da papero. En aŭgusto de la jaro mil naŭ cent sesdek sep, ŝi rimarkis ion tute nekutiman. Meze de la atendataj signaloj de kosma bruo kaj radio-interferoj, ŝi trovis etan nekonatan fluktuon sur la papero. Ŝi poste priskribis ĉi prian strangan signalon kiel iom da skribaĉo.
Tiu ĉi skribaĉo estis tre malgranda kaj okupis nur malgrandan parton de la diagramo, sed ĝi tuj altiris ŝian atenton. Ŝia okulo estis tre bone trejnita por rekoni la diferencojn inter kosmaj fontoj kaj surteraj interferoj. Ŝi rimarkis, ke ĉi tiu specifa signalo aperis nur kiam la teleskopo estis direktita al aparta parto de la ĉielo. Tio signifis, ke la signalo ne povis esti loka homa bruo, kiel ekzemple preterpasanta aŭto aŭ elektra aparato. Ĝi devis veni el la profunda kosmo.
Por pli bone ekzameni la fenomenon, ŝi instalis aparaton, kiu povis registri la signalon pli rapide kaj detale sur la papero. Dum pluraj semajnoj, la signalo malaperis, kio kaŭzis grandan frustriĝon al la juna esploristino. Sed fine, en novembro de la sama jaro, la signalo denove aperis. Kiam ŝi ekzamenis la novajn kaj pli detalajn diagramojn, ŝi faris malkovron, kiu tute ŝokis ŝin. La signalo konsistis el serio de nekredeble regulaj pulsoj. Ĉiu pulso daŭris nur mallongan tempon, kaj ili ripetiĝis ekzakte ĉiu-singule po unu komo tri sekundoj.
Neniu iam ajn observis ion similan en la historio de la astronomio. Kosmaj objektoj kutime elsendis konstantajn aŭ malrapide variantajn signalojn, sed neniam tiel rapidajn kaj precizajn pulsojn. La unua reago de ŝia gvidanto, profesoro Antony Hewish, estis skeptiko. Li kredis, ke la signalo devas esti kaŭzita de homa interfero, eble pro iu malbone izolita elektra aparato en la proksimeco de la observatorio. Li eĉ sugestis, ke la juna studentino eble faris simplan eraron en la agordoj de la granda teleskopo. Tamen, Jocelyn Bell Burnell estis persista. Ŝi pruvis, ke la signalo moviĝis kune kun la steloj, kio definitive konfirmis ĝian eksterteran originon.
Pro la nekredebla reguleco de la pulsoj, la sciencistoj komencis ŝerce konsideri la eblecon, ke ili kaptis mesaĝon de inteligenta ekstertera civ…
