Sukero inter la steloj
Radio Verda publikigis antaŭ 7 tagoj en Esperanto Ĉu ne?
Ni ne povas montri ĉi tiun filmeton al vi, ĉar viaj agordoj pri kuketoj ne permesas tion al ni.
Por rigardi kaj re-agordi viajn kuketojn, vizitu la paĝon Kuketoj.
Vi povas daŭre spekti la filmeton ĉe la originala platformo:
Originala paĝo
Spekti filmon ĉe Tubaro ne ŝtelas la spekton de Jutubo. La spekto enkalkuliĝas en ambaŭ Tubaro kaj Jutubo. Mi komprenas.
- 1 Spekto
- Komentu!
- 0
Via ŝato/malŝato, ankaŭ viaj ĝenro-proponoj por ĉi tiu afiŝo estas konservita nur en Tubaro, ili ne estas sendataj ekster niaj serviloj. Simile, la statistikoj pri la afiŝo (spektoj, ŝatoj, komentoj ktp), ankaŭ aliaj atribuoj, ekzemple ĝenroj, venas de Tubaro mem. Ili neniel estas rilataj al tiuj ĉe la originala platformo. Mi komprenas.
Viaj signaloj pri problemoj rilate ĉi tiun afiŝon estos sendataj nur al la administrantoj de Tubaro. Ĉi tiu funkcio neniel estas rilata al ebla simila eco ĉe la originala platformo de la filmo. Por raporti problemon al la administrantoj de la originala platformo, uzu la raportofunkcion ĉe tiu platformo. Mi komprenas.
Priskribo
Ĉu interesa? Ĉu utila? https://buymeacoffee.com/radioverda.
Koran dankon! ❤️
La spaco inter la steloj ŝajnas esti la lasta loko, kie oni trovus ion dolĉan. Tie regas terura malvarmo, kaj la materio estas tiel maldensa, ke ordinara nubo aspektus kiel muro kompare kun ĝi. Tamen astronomoj ĵus trovis tie veran sukeron.
La molekulo nomiĝas eritrulozo. Ĝi estas simpla sukero kun kvar karbonatomoj, parenca al aliaj sukeroj gravaj por vivantaj estaĵoj. Sur la Tero ĝi troviĝas ekzemple en framboj, kaj ĝi estas uzata ankaŭ en kelkaj membrunigaj kosmetikaĵoj. Kompreneble, la malkovro ne signifas, ke framboj flosas tra la kosmo. Temas pri tre malgrandaj kvantoj de unu molekulo en vasta nubo el gaso kaj polvo.
La esploristoj direktis du grandajn radioteleskopojn en Hispanio al molekula nubo proksime de la centro de la Lakta Vojo, ĉirkaŭ dudek ses mil lumjarojn for. Molekuloj en la spaco rotacias kaj elsendas aŭ sorbas radiondojn laŭ propra maniero. Tio donas al ĉiu speco de molekulo apartan spektran signon, iom similan al fingrospuro. La sciencistoj unue mezuris la signon de eritrulozo en laboratorio. Poste ili trovis la saman aranĝon en la signaloj venantaj el la nubo.
Kial tio gravas? Sukeroj ne nur dolĉigas nian manĝaĵon. Ili liveras energion, formas partojn de ĉeloj kaj estas esencaj eroj de nukleaj acidoj, kiuj portas genetikajn informojn. Eritrulozo mem ne estas vivo, nek pruvo pri eksterteranoj. Sed ĝi montras, ke relative malsimplaj molekuloj utilaj al la kemio de vivo povas formiĝi jam en la malluma spaco inter steloj.
Laŭ la komputilaj modeloj de la esploristoj, eritrulozo povas ekesti sur la glaciaj surfacoj de etaj polveroj. Pli simplaj molekuloj renkontiĝas tie kaj iom post iom kuniĝas. Kiam poste formiĝas steloj kaj planedoj, tiaj polveroj povas fariĝi parto de kometoj kaj asteroidoj. Tiuj korpoj siavice povas porti la molekulojn al junaj planedoj.
Ni jam sciis, ke meteoritoj kaj asteroidoj enhavas diversajn organikajn substancojn, inkluzive de kelkaj sukeroj. Astronomoj ankaŭ trovis pli simplajn, sukerecajn molekulojn en la kosmo. Sed ĉi tiu estas la unua vera sukero rekte identigita en la interstela medio, kaj ĝi estas pli granda kaj malsimpla ol la antaŭaj trovaĵoj. La trovo do aldonas gravan pecon al malnova demando: ĉu parto de la kruda materialo por la vivo sur la Tero alvenis el la kosmo?
Ni ankoraŭ ne scias la respondon. Sed la universo montriĝas pli bona kemiisto ol ni iam imagis. Eĉ en loko sen sunlumo, planedoj aŭ kuirejoj, la ingrediencoj de la vivo jam povas komenci kuniĝi.
