Homoj faris fromaĝon jam antaŭ 7000 jaroj
Radio Verda publikigis antaŭ 5 jaroj en Esperanto Ĉu ne?
Ni ne povas montri ĉi tiun filmeton al vi, ĉar viaj agordoj pri kuketoj ne permesas tion al ni.
Por rigardi kaj re-agordi viajn kuketojn, vizitu la paĝon Kuketoj.
Vi povas daŭre spekti la filmeton ĉe la originala platformo:
Originala paĝo
Spekti filmon ĉe Tubaro ne ŝtelas la spekton de Jutubo. La spekto enkalkuliĝas en ambaŭ Tubaro kaj Jutubo. Mi komprenas.
- 4 Spektoj
- Komentu!
- 0
Via ŝato/malŝato, ankaŭ viaj ĝenro-proponoj por ĉi tiu afiŝo estas konservita nur en Tubaro, ili ne estas sendataj ekster niaj serviloj. Simile, la statistikoj pri la afiŝo (spektoj, ŝatoj, komentoj ktp), ankaŭ aliaj atribuoj, ekzemple ĝenroj, venas de Tubaro mem. Ili neniel estas rilataj al tiuj ĉe la originala platformo. Mi komprenas.
Viaj signaloj pri problemoj rilate ĉi tiun afiŝon estos sendataj nur al la administrantoj de Tubaro. Ĉi tiu funkcio neniel estas rilata al ebla simila eco ĉe la originala platformo de la filmo. Por raporti problemon al la administrantoj de la originala platformo, uzu la raportofunkcion ĉe tiu platformo. Mi komprenas.
Priskribo
RV196 (2013.01.01)
Homoj faris fromaĝon jam antaŭ 7000 jaroj
Sciencistoj trovis la unuan klaran indikon ke homoj faradis fromaĝon antaŭ pli ol 7000 jaroj en Eŭropo.
Internacia teamo de esploristoj analizis grasajn acidojn ĉerpitajn el neglazuritaj potoj trovitaj ĉe arĥeologiaj trovejoj en Pollando. Ili malkovris ke oni uzis la ujojn por laktaĵoj.
Doktorstudento ĉe la Universitato de Bristol en Britio diris ke la trovo de laktorestaĵoj en kribriloj kiuj aspektas kiel modernaj porfromaĝaj, donas la plej fruan rektan atestaĵon pri fromaĝfarado.
Ĝis nun, fruaj indikoj pri fromaĝfarado estis precipe bildaj. Murpentraĵoj montras laktotraktadon, sed pli novas je miloj da jaroj ol la kribriloj.
Antaŭ ĉi tiu esploro, iuj supozis ke la antikvaj pecoj de ceramikaĵo kun malgrandaj truoj venis de potoj uzitaj por filtri lakton por fari fromaĝon.
Restaĵojn de lakto de antaŭ sep kaj eĉ ok mil jaroj oni trovis en lokoj en nordokcidenta Anatolio kaj en Libio, sed sciencistoj ne certis ĉu oni uzis la lakton por fari fromaĵon.
Sed testado kondukita de esploristoj en Britio kaj Pollando montris ke la diveno ĝustis.
La rezultoj montras ke homoj faradis fromaĝon antaŭ 7000 jaroj, kaj ankaŭ atestas prahistorian konsumadon de laktaĵoj kun malmulta laktozo.
Fari fromaĝon ebligis malpliigon de la kvanto de laktozo en lakto, kaj en tiu epoko, la plimulto da homoj ne toleris laktozon. Fari fromaĝon estas aparte efika maniero por profiti de la nutraj avantaĝoj de lakto sen malsaniĝi pro la laktozo.
