Kiam lingvo ŝanĝas lokon en la koro: la rusa kaj la ukraina lingvoj en Ukrainio
Radio Verda publikigis antaŭ 4 monatoj en Esperanto Ĉu ne?
Ni ne povas montri ĉi tiun filmeton al vi, ĉar viaj agordoj pri kuketoj ne permesas tion al ni.
Por rigardi kaj re-agordi viajn kuketojn, vizitu la paĝon Kuketoj.
Vi povas daŭre spekti la filmeton ĉe la originala platformo:
Originala paĝo
Spekti filmon ĉe Tubaro ne ŝtelas la spekton de Jutubo. La spekto enkalkuliĝas en ambaŭ Tubaro kaj Jutubo. Mi komprenas.
- 6 Spektoj
- Komentu!
- 0
Via ŝato/malŝato, ankaŭ viaj ĝenro-proponoj por ĉi tiu afiŝo estas konservita nur en Tubaro, ili ne estas sendataj ekster niaj serviloj. Simile, la statistikoj pri la afiŝo (spektoj, ŝatoj, komentoj ktp), ankaŭ aliaj atribuoj, ekzemple ĝenroj, venas de Tubaro mem. Ili neniel estas rilataj al tiuj ĉe la originala platformo. Mi komprenas.
Viaj signaloj pri problemoj rilate ĉi tiun afiŝon estos sendataj nur al la administrantoj de Tubaro. Ĉi tiu funkcio neniel estas rilata al ebla simila eco ĉe la originala platformo de la filmo. Por raporti problemon al la administrantoj de la originala platformo, uzu la raportofunkcion ĉe tiu platformo. Mi komprenas.
Priskribo
Por subteni nin: https://buymeacoffee.com/radioverda.
Koran dankon! ❤️
En Ukrainio dum jardekoj multaj homoj vivis nature inter du lingvoj. Oni povis aŭdi la rusan en familia rondo, en vendejoj, en urboj kaj en amaskomunikiloj, dum la ukraina ofte havis alian rolon, ekzemple en lernejoj, en oficialaj dokumentoj aŭ en regionoj kie ĝi tradicie pli fortis. Por multaj tio ne estis granda demando: oni simple elektis la lingvon, kiu venis plej facile en la momento. Tia ĉi dulingveco povas aspekti tre ordinara, preskaŭ nevidebla, ĝis la tago kiam la historio forte frapas.
Post sendependiĝo en 1991 la ukraina fariĝis la sola ŝtata lingvo, kaj tio logike influis la publikan vivon. Tamen la rusa restis vaste uzata, precipe en kelkaj grandaj urboj kaj en orientaj partoj de la lando. Multaj ukrainoj parolis ruse hejme, sed sentis sin tute ukrainaj. Tio gravas por kompreni la nunan ŝanĝon: lingvo ne ĉiam estas simpla signo de politika sinteno. Homo povas ŝategi sian landon kaj samtempe uzi lingvon, kiun li heredis de familio aŭ de la urbaj kutimoj.
Sed la lastaj jaroj ŝanĝis la emocian pezon de la lingvoj. Por multaj, la rusa komencis soni ne plu kiel neŭtrala rimedo por interparoli, sed kiel lingvo ligita al minaco, al perdo, al perforto. Tio ne signifas, ke la lingvo mem kulpas. Lingvoj estas homaj iloj, ne tankoj. Tamen la sperto de milito povas alglui al vortoj tre fortajn sentojn, kaj tiam eĉ simpla frazo aŭ akĉento povas rememorigadi doloron.
Pro tio oni vidas interesan fenomenon: multaj ruse parolantaj ukrainoj konscie transiras al la ukraina. Ne ĉiam perfekte, ne sen embaraso, foje kun miksitaj formoj, sed decideme. Kelkaj diras, ke ili volas, ke la ukraina fariĝu la norma lingvo de la ĉiutaga vivo. Aliaj klarigas tion kiel geston de solidareco: se la lando estas atakata, oni volas pli forte teni tion, kio apartenas al ĝi. Oni ankaŭ rimarkas, ke la socio ofte reagas kun pacienco: se homo provas, eraras, serĉas vortojn, multaj helpas. En tiaj momentoj lingvo fariĝas komuna projekto, ne tabelo en ekzameno.
Kompreneble estas ankaŭ la rolo de leĝoj kaj institucioj. La ukrainan emfazas edukado, televido, administracio, kaj tio plifortigas ĝian videblecon. Sed la plej rimarkinda parto de la ŝanĝo ŝajnas veni el interne, el la persona elekto de ordinaraj homoj. Tio estas malofta kaj tre rapida moviĝo: lingvo, kiu antaŭe kunekzistis sen granda streĉo, perdas prestiĝon kaj komfortan lokon en la publiko, dum alia lingvo gajnas novan varmecon, novan gravecon.
Eble la plej humana konkludo estas ĉi tio: kiam homoj elektas lingvon, ili ne nur elektas sonojn kaj gramatikon. Ili elektas memorojn, estontecon, kaj manieron kunesti. En Ukrainio tiu elekto nun estas aparte videbla, kaj ĝi montras kiel profunde lingvo povas ligiĝi al digno, hejmo kaj espero.
